mary span | plust je blik | 22 september 2023

Hoe Ayurveda de levensenergie bevordert

Voel je je gestresst? De ayurvedische geneeskunde kan helpen. De eerste prioriteit zijn leefstijlinterventies die onze levensenergie bevorderen. Dit wordt bereikt door stabiliteit en regelmaat in het dagelijks leven. Niet voor niets is er nu een mondiaal kenniscentrum voor traditionele geneeskunde opgericht met als missie het analyseren en vitaliseren van oude wijsheid en moderne wetenschap.

Ik ben een fan van Ayurveda, het oudste (ca. 5000 v.Chr) en tegelijkertijd snelst groeiende traditionele zorgstelsel ter wereld. Ooit verbleef ik korte tijd in een ayurvedisch wellnesshotel bij Bad Kissingen (Dld.), waar ik niet alleen een ayurvedische tong- en polstest deed maar waar ik nog nooit zo lekker gegeten heb. Sappig biologisch fruit uit eigen teelt en vegetarisch eten zijn de basisingrediënten voor de diverse hartige gerechten. Ayurvedische geneeskunde is plantaardig en holistisch en is gebaseerd op kruiden, goede natuurlijke voeding en specerijen om het immuunsysteem weer op de rails te krijgen. Het is een manier van leven. Dit betekent dat voeding en levensstijl samen met verjongings- en ontgiftingstherapieën de basis vormen voor genezing en behandelt de onderliggende oorzaken van ziekte. Zonder bijwerkingen.

In India en de aangrenzende Zuid-Aziatische landen wordt Ayurveda erkend door de staat en is juridisch gelijkwaardig aan conventionele geneeskunde. Analoog aan de traditionele Chinese geneeskunde wordt Ayurveda door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) erkend als een medische wetenschap. Ook westerse artsen erkennen steeds meer de effectiviteit van Ayurveda. Een holistische aanpak, een veranderde voeding en levensstijl krijgen in het Westen niet altijd de nodige aandacht.

Er zijn veel hulpmiddelen en praktijken om onze levensenergie te ondersteunen, en het genezingssysteem van Ayurveda geeft de mogelijkheid om onze aangeboren zelfgenezende mechanismen aan te boren door middel van dagelijkse oefeningen die het zenuwstelsel kalmeren en het lichaam voeden. Wanneer het zenuwstelsel kalm is en het lichaam gevoed en zich veilig voelt, kan het lichaam zich gemakkelijker herstellen van bijvoorbeeld stress of burn-out.

Maar wat kun je precies doen om je levensenergie te verhogen?

De juiste voeding

Eet voeding die de meeste prana of vitaliteit bezit. Ayurveda betekent ‘de wetenschap van het leven’ en beschrijft ayu als prana voor levenskracht. Frisse lucht bijvoorbeeld is gevuld met prana. Als prana in het lichaam afneemt, leidt dit tot ontstekingen en tot het geleidelijk falen van het immuunsysteem. Als we chloor in het drinkwater doen, zal het de prana doden. Het water wordt minder intelligent. Water dat uit de aarde komt of uit een ongerepte omgeving zal levengevende eigenschappen bezitten. Ook bewerkt voedsel bevat weinig tot geen prana. Hetzelfde geldt voor voedsel uit de microwave en voor bevroren voedsel. De oude wijzen uit de Ayurveda-traditie hebben waargenomen, dat zelfs gekookt voedsel nog maar voor korte tijd pranische waarde bevat.

Op dit moment is er binnen de westerse ontwikkeling van Ayurveda – ook wat betreft de ontwikkeling en bereiding van ayurvedische producten – bij een grote groep ‘ayurvedic practitioners’ een duidelijke nadruk op duurzaamheid en zuiverheid van producten en productieprocessen. In de praktijk leidt dat ertoe dat veel
ayurvedische bedrijven die in de VS of in Europa werken aan het beschikbaar maken van ayurvedische remedies, de nadruk leggen op hoge kwaliteits- en duurzaamheidseisen en het voorkomen van zware metalen in producten, en waar mogelijk een biologische certificering van de producten.

Daarnaast is de Ayurvedische voedingsleer gebaseerd op het idee van dosha’s (lichaamstype) – zie kader – en prakriti (persoonlijk voedingsplan). Sinds kort is er zelfs wetenschappelijk bewijs dat een gepersonaliseerd voedingspatroon, gebaseerd op iemands stofwisselingsprofiel, tot een betere gezondheid leidt. Het onderzoek opent de weg richting meer persoonsgebonden interventies. Mogelijk kan dit leiden tot een eenvoudige diagnostische of zelftest. Maar Ayurveda practitioners gebruiken al eeuwenlang gepersonaliseerde voedingsrichtlijnen voor individuele processen. Het voordeel van Ayurveda is dat het een natuurlijke geneeswijze is.

Het lichaam bewegen

Lichaamsbeweging heeft een gunstige invloed op de veerkracht van de hersenen. Yoga biedt extra voordelen omdat het zelfregulering en de levensenergie bevordert door regulering van het autonome zenuwstelsel, waardoor lichaam en geest kalm blijven en beter in staat zijn te herstellen van stress. Het draait ook om mindfulness met jezelf en anderen.

Regelmatige dagelijkse routine

Ayurveda erkende duizenden jaren geleden al, dat onze fysiologie nauw verbonden is met het tijdstip van de dag en dat het tijdstip waarop een handeling of activiteit wordt uitgevoerd betekenis heeft. Een optimale dagelijkse routine omvat het eten van regelmatige maaltijden met de grootste maaltijd op het midden van de dag. Verder is het goed om dagelijks contact te maken met de zon en de natuur om ons ritme te synchroniseren met dat van de aarde. Het is beter om krachtige activiteiten in de late namiddag te doen in plaats ‘s avonds en niet meer te eten binnen 2 of 3 uur voor het slapengaan. Ten slotte is een goede bedtijdroutine belangrijk.

De een is echter een ochtendmens en de ander een avondmens. Het persoonlijkheidstype dat je bent volgens de Ayurveda wordt je dosha genoemd. Er zijn er drie: Vata, Pitta en Kapha. Zie ayurveda.nl. Ze worden bepaald aan de hand van je lichamelijke en geestelijke toestand, je leefstijl en een pols- en tongdiagnose. Iedereen heeft alle drie de types in zich, maar niet alle drie in even grote mate.

Regelmatig zelfmassage doen

Er is geen grotere uiting van eigenliefde dan onszelf van top tot teen zalven met warme olie – deze praktijk heet Abhyanga. Een dagelijkse Abhyanga-oefening herstelt de balans van de dosha’s en verbetert het welzijn en de levensduur. Regelmatige Abhyanga kalmeert en ontspant de zenuwen, en heeft meestal ook een betere slaap tot gevolg. Het ideale tijdstip voor massage van het hele lichaam is ‘s ochtends – het beste vóór de yoga-oefeningen van de ayurvedische ochtendroutine. In een ayurvedisch hotel kun je ook kennismaken met de verscheidenheid aan ayurvedische massages en de unieke effecten ervan ervaren. Heel fijn om eens te ervaren.

Ayurveda wordt al meer dan 5000 jaar beoefend en omvat verschillende gebieden zoals: yoga, aromatherapie, meditatie, diëtetiek, massage, ademhaling, kruidengeneeskunde en zelfs zang.

Zorgen voor een gezonde slaap

Ayurveda legt evenveel nadruk op een goede kwaliteit en hoeveelheid slaap ‘s nachts als op onze activiteiten overdag. Slechte slaap wordt in feite in verband gebracht met een verhoogd risico op veel chronische ziekten in het lichaam, evenals op slechter slapen met angst en depressie als gevolg.

Sommige ayurvedische aanbevelingen zijn onder meer het uitvoeren van regelmatige zelfmassage ‘s nachts om het zenuwstelsel te kalmeren; het gebruik van kalmerende aromatherapie zoals lavendel, sandelhout of roos; het nemen van een warm bad of een warme douche in de avond, het verminderen van intense activiteit in de avond; mediteren voorafgaande aan de slaap; het dimmen van de lichten, en wat rustgevende ademhaling doen vlak voor het slapengaan.

Dagelijks mediteren

Een regelmatige meditatiebeoefening heeft effecten op onze genetische expressie en kan genen die verband houden met gezondheid en veerkracht ‘aanzetten’. De veranderingen, die door meditatie in de hersenen plaatsvinden, worden in verband gebracht met het vergroten en behouden van de veerkracht.

Mondiale top G20 kan de wereld
van geneeskunde opschudden.

Wil Ayurveda wereldwijd tot bloei komen als een van de oudste en belangrijkste kennissystemen, dan is het een must om Ayurveda te combineren met moderne medische onderzoeks- en documentatiesystemen. De regering van Narendra Modi in India heeft in 2022 een overeenkomst met de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) getekend voor de oprichting van een kenniscentrum onder de naam WHO Global Center for Traditional Medicine (GCTM). Zaken als Ayurveda, acupunctuur, kruidenleer en traditionele Chinese geneeskunst zouden volgens de WHO beter onderzocht moeten worden. Ten tweede markeert het ook een soort internationale erkenning voor een van de belangrijke onderdelen van deze traditionele kennissystemen.

In augustus 2023 hebben de regering van India en de WHO de eerste mondiale integrale topconferentie naast die van de G20-landen georganiseerd. Het is belangrijk om tot een gezamenlijke onderzoeksagenda en tot best practices te komen. Dat je kijkt: is het werkzaam, is het veilig, en is het kosteneffectief? Ongeveer 40% van de farmaceutische producten is tegenwoordig gebaseerd op natuurlijke producten, en belangrijke geneesmiddelen zijn afgeleid van de traditionele geneeskunde, waaronder aspirine, artemisinine en behandelingen tegen kinderkanker. Als we dat kader als basis nemen en alles tegen dezelfde meetlat leggen, dán praten we volgens mij over goede integrale gezondheidszorg en dan doet het er niet zo toe uit welk vakje dat komt. Het is wel zaak objectief te blijven!

AUTEUR MARY SPAN | ©DOESPLUS! | 230922
Publicist in Essentie en auteur van het boek Zinvolle [W]evolutie.
Hou ervan je te inspireren en te activeren voor zinvolle evolutie
in leven en werk, bouwend aan een wereld van nieuwe mogelijkheden.